Veranderingen nieuw pensioenstelsel
Sinds 1 juli 2023 gelden er nieuwe regels voor pensioen. Dit heeft gevolgen voor iedereen die via een werkgever pensioen opbouwt. Pensioenuitvoerders stappen niet allemaal tegelijk over op de nieuwe regels. Een groot deel is inmiddels overgestapt. Uiterlijk 1 januari 2028 moeten alle pensioenregelingen aan de nieuwe regels voldoen.
Op deze pagina leggen we je uit wat je kunt verwachten van het nieuwe pensioenstelsel.
Waarom is er een nieuw pensioenstelsel nodig?
We willen dat iedereen in Nederland een goed pensioen krijgt. Nu en ook de generaties na ons. Daarom hebben de vakbonden, de werkgevers en de overheid samen nieuwe regels voor pensioen gemaakt.
Mensen werken vaker in verschillende banen en wisselen sneller van werkgever. Ook zijn er vaker perioden waarin mensen geen pensioen opbouwen. Het nieuwe pensioenstelsel sluit beter aan bij deze veranderingen.
Daarnaast moet het duidelijker worden hoeveel pensioen je opbouwt en wat je later kunt verwachten.
Wat blijft hetzelfde?
- Vanaf je AOW-leeftijd ontvang je AOW van de overheid.
- Veel mensen bouwen aanvullend pensioen op via hun werkgever. Dat blijft zo.
- Je ontvangt AOW en werknemerspensioen zo lang je leeft.
- Bij overlijden kan je partner en/of kinderen recht hebben op nabestaandenpensioen. De regels hiervoor veranderen wel.
- In de meeste gevallen blijf je pensioen opbouwen als je arbeidsongeschikt raakt.
- Werkgevers en werknemers blijven samen afspraken maken over pensioenregelingen.
Wat verandert er?
Zekerheid van de uitkering:
Oude pensioenstelsel
In het oude pensioenstelsel waren er verschillende soorten pensioenregelingen. In veel regelingen waren afspraken gemaakt over de hoogte van het pensioen. In andere regelingen stond de premie vast en was de hoogte van het uiteindelijke pensioen afhankelijk van onder andere het rendement.
Nieuwe pensioenstelsel
In het nieuwe pensioenstelsel zijn er alleen nog premieregelingen. Werkgever en werknemer spreken af hoeveel premie er wordt betaald. De premie wordt belegd. Het rendement op de beleggingen heeft invloed op de hoogte van het pensioen.
Je krijgt hierdoor duidelijker inzicht in hoeveel premie voor jouw pensioen is ingelegd en wat het rendement daarop is. Je pensioen kan eerder omhooggaan als het economisch goed gaat, maar het kan ook omlaaggaan als het economisch slechter gaat. Pensioenuitvoerders kunnen maatregelen nemen om grote schommelingen te beperken. Hoe dit precies gebeurt, hangt af van de pensioenregeling.
Verhogen of verlagen van de uitkering:
Oude pensioenstelsel
Er waren strenge regels voor het verhogen of verlagen van pensioenuitkeringen. Als het financieel goed ging, kon het daardoor lang duren voordat pensioenen werden verhoogd. In veel gevallen werden pensioenen daarom niet of maar beperkt verhoogd.
Nieuwe pensioenstelsel
Pensioenuitkeringen kunnen eerder worden verhoogd als het financieel goed gaat. Maar ze kunnen ook worden verlaagd als de financiële resultaten tegenvallen.
Pensioenuitvoerders kunnen reserves gebruiken om financiële tegenvallers op te vangen en de pensioenuitkering stabieler te maken. Of er zo'n reserve is en hoe die wordt gebruikt, verschilt per pensioenregeling.
Nabestaandenpensioen:
Oude pensioenstelsel
Er waren verschillende regels voor nabestaandenpensioen. Soms werd het nabestaandenpensioen opgebouwd. Je nabestaanden konden daar dan ook recht op hebben als je uit dienst was gegaan. Soms was het nabestaandenpensioen verzekerd op risicobasis. Je nabestaanden kregen dan alleen een uitkering als je bij je overlijden daarvoor verzekerd was.
Nieuwe pensioenstelsel
De regels voor nabestaandenpensioen worden duidelijker en meer hetzelfde voor alle pensioenuitvoerders.
Overlijd je vóór je pensioendatum? Dan is het nabestaandenpensioen op risicobasis verzekerd. Je partner en kinderen kunnen dan een nabestaandenpensioen krijgen dat is gebaseerd op een percentage van je loon. Het maakt daarbij niet uit hoeveel jaar je al pensioen hebt opgebouwd. Ga je uit dienst? Je nabestaanden hebben alleen recht op nabestaandenpensioen als je op moment van overlijden in dienst was en deelnam aan een pensioenregeling (vaak blijft de dekking nog drie tot zes maanden doorlopen nadat je uit dienst gaat).
Overlijd je nadat je met pensioen bent gegaan? Dan verandert er door de nieuwe regels niets aan de manier waarop het nabestaandenpensioen dan wordt bepaald: de hoogte van het nabestaandenpensioen is afhankelijk van wat je hebt opgebouwd.
De nieuwe regels voor nabestaandenpensioen gelden uiterlijk vanaf 1 januari 2028. Pensioenuitvoerders kunnen al eerder zijn overgestapt.
Pensioenopbouw:
Oude pensioenstelsel
Je mocht vanaf je 21e deelnemen aan een pensioenregeling.
Nieuwe pensioenstelsel
Je kunt vanaf je 18e deelnemen aan een pensioenregeling. Deze leeftijdsgrens geldt sinds 1 januari 2024.
Keuzemogelijkheden aanvullend pensioen:
Oude pensioenstelsel
Je kunt eerder of later met pensioen gaan. Daarnaast kun je bijvoorbeeld kiezen voor een hoog-laagpensioen. Je krijgt dan eerst een hogere pensioenuitkering en later een lagere uitkering.
Nieuwe pensioenstelsel
De bestaande keuzemogelijkheden blijven bestaan. Daarnaast komt er een nieuwe mogelijkheid: het bedrag ineens. Daarmee kun je maximaal 10% van je ouderdomspensioen in één keer opnemen. Dit kan naar verwachting vanaf 1 januari 2029. Het maandelijkse pensioen dat daarna overblijft, is lager.
Wanneer weet ik wat er voor mij verandert?
Wat de nieuwe regels voor jouw pensioen betekenen, hoor je van je pensioenuitvoerder of werkgever. De nieuwe regels gelden sinds 1 juli 2023, maar pensioenuitvoerders stappen stap voor stap over.
Uiterlijk 1 januari 2028 moeten alle pensioenregelingen aan de nieuwe regels voldoen. Je pensioenuitvoerder informeert je wanneer jouw pensioenregeling overgaat en wat dit voor jouw pensioen betekent.
De afspraken over de nieuwe pensioenregeling worden gemaakt door werkgevers en werknemers en hun vertegenwoordigers.
Wat kan ik zelf doen?
Je kunt alvast bekijken hoeveel pensioen je hebt opgebouwd en wat het verwachte pensioenbedrag is na pensionering. Ook kun je zien hoeveel AOW je straks krijgt en vanaf welke leeftijd.
Kijk voor een overzicht van je pensioen en AOW op Mijnpensioenoverzicht.nl. Check of je voldoende pensioen opbouwt of dat het wellicht nodig is om je pensioen aan te vullen.
Wijzer in geldzaken
